کریم تنها به معنی بخشنده نیست، بلکه به کسی میگویند که قبل از درخواست میبخشد و بیش از انتظار عطا میکند.
در رشد WordAbyss سهیم باشید
حمایت اختیاری
چرا به امام حسن مجتبی (ع) کریم اهل بیت میگویند؟ 1405
بررسی دلایل ملقب شدن امام حسن مجتبی (ع) به کریم اهل بیت. داستانهای شگفتانگیز از بخشش اموال، سفرهداری و اخلاق کریمانه سبط اکبر. 1405
معنای کریم
کریم کسی است که وقتی میبخشد، منتی نمیگذارد و آبروی سائل را حفظ میکند.
امام حسن (ع) تجلی اسم «کریم» خداوند روی زمین بودند.
در لغت عرب، کریم به معنای بزرگواری، سخاوت و داشتن روح بلند است.
ایشان نه تنها در مال، بلکه در اخلاق، گذشت و عفو نیز کریم بودند.
لقب کریم اهل بیت، مدالی است که تاریخ و سیره عملی حضرت به ایشان داده است.
سفرهداری و اطعام فقرا در مدینه، یکی از بارزترین ویژگیهای ایشان بود.
هیچ نیازمندی از در خانه ایشان ناامید برنگشت، حتی دشمنان.
کریم آن است که بدی را با خوبی پاسخ دهد، همانطور که امام با دشنامدهنده شامی رفتار کرد.
این لقب نشاندهنده جایگاه ویژه ایشان در برآوردن حاجات دنیوی و اخروی مردم است.
بخششهای مالی
امام حسن مجتبی (ع) در طول عمر شریفشان، دو یا سه بار تمام اموال خود را با خدا تقسیم کردند (نصف اموال را بخشیدند).
ایشان حتی کفش و لباس خود را نیز با فقرا تقسیم میکردند.
نقل شده است که ایشان غلامان را میخریدند و آزاد میکردند تا کرامت انسانی آنها حفظ شود.
باغها و مزارع خود را وقف نیازمندان میکردند.
بخشندگی ایشان به حدی بود که گاهی خزانه خود را کامل خالی میکردند و به خدا توکل مینمودند.
ایشان معتقد بودند مال دنیا وسیلهای برای آباد کردن آخرت است، نه هدف زندگی.
روش بخشش ایشان طوری بود که فقیر احساس عزت کند، گاهی از پشت در کمک میکردند.
بزرگترین مبالغ بخشش در تاریخ عرب به نام ایشان ثبت شده است.
ایشان حتی به بدهکارانی که توان پرداخت نداشتند، کمک میکردند تا قرضشان را بدهند.
داستانهای بخشش ایشان، ضربالمثل سخاوت در میان اعراب شد.
کرامت اخلاقی
کریم بودن فقط در پول نیست، گذشتن از آبرو و حق شخصی اوج کرامت است.
صلح امام حسن (ع) بزرگترین کرامت ایشان بود که از حق خلافت گذشتند تا خون مسلمانان حفظ شود.
پاسخ دادن دشنام با لبخند و محبت، هنری است که فقط از کریم اهل بیت برمیآید.
ایشان با جذامیان همسفره میشدند و آنها را تکریم میکردند، در حالی که دیگران فرار میکردند.
صبر ایشان در برابر خیانت یاران و همسر، نشانه روح بزرگ و کریمانه ایشان است.
ایشان حتی ضامن آهو و حیوانات نیز بودند (اشاره به مهربانی با حیوانات).
رفتار کریمانه ایشان باعث شد بسیاری از دشمنان کینهتوز به محبان ایشان تبدیل شوند.
تواضع ایشان در برابر فقرا، درس بزرگی برای حاکمان و ثروتمندان است.
ایشان هرگز به سائل «نه» نگفتند، حتی اگر خودشان به آن مال نیاز داشتند.
قلب امام حسن (ع) خانهای بود که در آن کینه جایی نداشت، فقط عشق به خدا و خلق خدا بود.
میزبانی و سفرهداری
درب خانه امام حسن (ع) همیشه به روی مسافران و غریبان باز بود.
مهمانسرای ایشان در مدینه پناهگاه بیپناهان بود.
ایشان شخصاً از مهمانان پذیرایی میکردند و بهترین غذا را جلوی آنها میگذاشتند.
فقرای مدینه چشم امیدشان به سفره کریمانه مجتبی (ع) بود.
در قحطیها و خشکسالیها، انبار غله امام متعلق به عموم مردم بود.
ایشان عادت داشتند هنگام غذا خوردن، رهگذران را دعوت کنند.
عطر غذای خانه کریم، گرسنگان را به سمت خانه امید میکشاند.
این سنت سفرهداری امروز در هیئتهای حسنی و موکبهای ۲۸ صفر ادامه دارد.
نان و نمک امام حسن (ع) نمکگیر میکند، هر کس خورد عاشق شد.
سفره کریم اهل بیت تا قیامت پهن است و ما همه ریزهخوار آنیم.
دانستنیهای چرا به امام حسن مجتبی (ع) کریم اهل بیت میگویند؟ 1405
تقسیم اموال؛ اوج ایثار
یکی از دلایل اصلی ملقب شدن امام حسن (ع) به کریم اهل بیت، سیره عجیب ایشان در انفاق است. تاریخنویسان شیعه و سنی متفقالقولاند که امام حسن (ع) در طول زندگی خود، سه بار تمام داراییاش را با خدا تقسیم کرد. به این معنی که اموالش را دو قسمت میکرد؛ نیمی را برای خود برمیداشت و نیم دیگر را در راه خدا به فقرا میداد. حتی نوشتهاند که کفشها و لباسهایش را نیز تقسیم میکرد. این سطح از ایثار که انسان از نیمی از ثروت حلال خود بگذرد، در تاریخ کمنظیر است و شایسته لقب «کریم» است.
برخورد کریمانه با مرد شامی
داستان مرد شامی که تحت تاثیر تبلیغات معاویه، به امام حسن (ع) دشنام داد، مشهور است. امام به جای خشم و تنبیه، با لبخندی مهربان به او فرمودند: «فکر میکنم غریبی و اشتباه گرفتهای. اگر گرسنهای سیرت کنیم، اگر نیاز داری بینیازت کنیم، اگر جایی نداری پناهت دهیم». این برخورد چنان مرد شامی را منقلب کرد که به گریه افتاد و گفت: «شهادت میدهم تو خلیفه خدا روی زمینی و تا کنون منفورترین افراد نزد من بودی، اما اکنون محبوبترینی». این یعنی اوج کرامت اخلاقی؛ تبدیل دشمن به دوست با محبت.
حفظ آبروی نیازمند
کریم واقعی کسی است که به آبروی فرد نیازمند بیشتر از شکم او اهمیت دهد. روش امام حسن (ع) در کمک کردن چنین بود که گاهی پول را در نامهای میپیچیدند یا از پشت در میدادند تا چشمشان به چشم سائل نیفتد و او خجالت نکشد. ایشان میفرمودند: «بخشش آن است که بدون درخواست و قبل از اینکه عرق شرم بر پیشانی فقیر بنشیند، به او عطا کنی». این درس بزرگی برای خیریهها و نیکوکاران امروزی است.
صلح؛ کرامت سیاسی و اجتماعی
مفهوم کرامت در زندگی امام حسن (ع) فراتر از مسائل مالی است. صلح ایشان با معاویه، کریمانهترین تصمیم سیاسی تاریخ بود. ایشان برای حفظ خون مسلمانان و بقای اصل اسلام، از حق مسلم خود (حکومت) گذشتند و جام زهرِ صلح را نوشیدند. تحمل تهمتهای یاران نادان که او را «مذل المومنین» (خوار کننده مومنان) خواندند، تنها از روحی بزرگ و کریم برمیآمد که حاضر بود آبرویش برود اما دین خدا بماند.
پناهگاه بیپناهان مدینه
خانه امام حسن (ع) در مدینه به «دارالضیافه» (مهمانسرا) معروف بود. هر غریب و در راه ماندهای که وارد شهر میشد، سراغ خانه ایشان را میگرفت. ایشان نه تنها به فقرا کمک مالی میکردند، بلکه با جذامیان و بیماران طرد شده همغذا میشدند و آنها را تکریم میکردند. رفتار ایشان به گونهای بود که فقرا خود را در کنار ایشان پادشاه میدیدند، نه سربار. این سیره باعث شد لقب «کریم» برای همیشه برازنده نام مجتبی (ع) باشد.
سوالات متداول
معنی لغوی و اصطلاحی «کریم» چیست؟
در لغت به معنی بزرگوار و سخاوتمند است و در اصطلاح به کسی میگویند که قبل از درخواست میبخشد و تمام وجودش خیر و برکت است.
امام حسن (ع) چند بار اموالشان را تقسیم کردند؟
طبق روایات مشهور، ایشان دو بار تمام اموال و سه بار نیمی از اموال خود را در راه خدا صدقه دادند.
معروفترین داستان کرامت امام حسن چیست؟
داستان برخورد مهربانانه با مرد دشنامدهنده شامی و داستان کمک به فقیری که در حال دعا بود و امام هزینه ازدواج و زندگیاش را دادند.
آیا لقب کریم اهل بیت را پیامبر به ایشان داد؟
این لقب برخاسته از سیره عملی ایشان است و در زبان مردم و روایات اهل بیت تثبیت شده است، هرچند پیامبر نیز ایشان را بسیار تکریم میکردند.
چرا امام حسن (ع) اینقدر انفاق میکردند؟
ایشان میفرمودند من شرم دارم که سائلی را رد کنم در حالی که خودم سائل درگاه خدا هستم؛ خدا مرا عادت داده به نعمت، و من او را عادت دادم به بخشش.
آیا امام حسن (ع) فقیر بودند؟
خیر، ایشان موقوفات و املاک زیادی داشتند و وضعیت مالی خوبی داشتند، اما همه را در راه خدا خرج میکردند و خود زندگی سادهای داشتند.
تفاوت بخشش کریم و سخی چیست؟
سخی (سخاوتمند) وقتی از او بخواهند میدهد، اما کریم قبل از اینکه فرد درخواست کند و آبرویش برود، نیازش را رفع میکند.
آیا صلح امام حسن هم نشانه کرامت بود؟
بله، گذشتن از قدرت برای حفظ جان مردم و مصلحت دین، بالاترین نوع کرامت و بزرگواری نفس است.
چگونه به امام حسن (ع) توسل کنیم؟
با نذر کردن برای فقرا، اطعام نان و کریمانه برخورد کردن با مردم، و خواندن زیارت عاشورا و هدیه به ایشان.
روز زیارتی مخصوص امام حسن چه روزی است؟
دوشنبهها روز زیارتی امام حسن (ع) و امام حسین (ع) است، و همچنین ۲۸ صفر و ۷ صفر.
متن با موفقیت کپی شد